Jak zapobiegać chorobom nerek i leczyć je dietą

Kolor moczu

W skrócie

  • Nieprawidłowe funkcjonowanie nerek ma zawiązek z cukrzycą, nadciśnieniem i chorobami serca. Najczęstsze objawy problemów z nerkami to częste oddawanie moczu, problemy podczas oddawania moczu i ciągłe pragnienie
  • Prawidłowe funkcjonowanie nerek jest niezbędne dla zachowania homeostazy organizmu, co obejmuje prawidłowe PH i równowagę elektrolitów. Nerki produkują także hormony potrzebne do produkcji czerwonych krwinek i regulacji ciśnienia krwi
  • Większość ludzi spożywa od trzech do pięciu razy więcej białka niż potrzebuje ich organizm i od dwóch do czterech razy za dużo fruktozy
Rozmiar tekstu:

Według dr Mercoli

Nerki – dwa niewielkie narządy w kształcie fasoli – znajdują się tuż pod klatką piersiową po obu stronach kręgosłupa. Nad każdą z nerek znajdują się nadnercza. Każdego dnia nerki filtrują do 150 litrów krwi, a poprzez mocz usuwają z organizmu produkty odpadowe.

Jednym z powodów, dla których należy pić wystarczającą ilość wody jest zapewnienie zdrowego funkcjonowania nerek. W rzeczywistości chroniczne lekkie odwodnienie organizmu jest jedną z najczęstszych przyczyn kamicy nerkowej.

Nieprawidłowe funkcjonowanie nerek wiąże się również z szeregiem innych poważnych problemów zdrowotnych, takich jak cukrzyca, nadciśnienie i choroby serca. Typowe objawy zaburzeń czynności nerek to:

  • Częste oddawanie moczu
  • Problemy podczas oddawania moczu
  • Uczucie bólu lub pieczenia podczas oddawania moczu
  • Ciągłe pragnienie

Prawidłowe funkcjonowanie nerek jest niezbędne do utrzymania homeostazy w organizmie, co ma także wpływ na skład krwi. Nerki są na przykład odpowiedzialne za utrzymanie prawidłowego poziomu pH i równowagi elektrolitowej (równowaga pomiędzy sodem, potasem i fosforanami).

Nerki produkują również hormony wytwarzające czerwone krwinki oraz hormony pomagające regulować ciśnienie krwi.

Czynniki dietetyczne zagrażające zdrowiu nerek

Produkty odpadowe usuwane przez nerki i wydalane z moczem to mocznik i kwas moczowy, wytwarzane odpowiednio z rozpadu białek i kwasów nukleinowych.

Nadmierne spożycie białka zwiększa ilość mocznika, a kwas moczowy jest produktem ubocznym zarówno metabolizmu białka jak i fruktozy. Fruktoza zwykle podnosi stężenie kwasu moczowego w ciągu kilku minut po jej spożyciu.

Większość ludzi spożywa od trzech do pięciu razy więcej białka niż potrzebuje ich organizm i od dwóch do czterech (lub nawet więcej) razy za dużo fruktozy niż jest to uważane za bezpieczne. Te dwa czynniki dietetyczne – każdy z osobna, ale szczególnie w połączeniu – powodują znaczne obciążenie nerek i wywołują choroby nerek i kamienie nerkowe.

Kamienie nerkowe są często wynikiem diety zawierającej przetworzoną fruktozę i inne cukry, ponieważ cukier zaburza przyswajanie związków mineralnych w organizmie, przede wszystkim wapnia i magnezu. Kwas fosforowy znajdujący się w słodzonych napojach gazowanych powoduje również zakwaszenie moczu, co sprzyja tworzeniu się kamieni nerkowych.

Wiadomo również, że leki przeciwbólowe uszkadzają nerki, gdy są przyjmowane w nadmiarze i/lub przez dłuższy czas. Dotyczy to między innymi aspiryny, leków przeciwzapalnych (NLPZ), ibuprofenu, naproksenu i acetaminofenu – zwłaszcza w połączeniu z alkoholem, nawet jeśli zawartość alkoholu jest niewielka.

3 nawyki dietetyczne zapewniające zdrowie nerek

  • Ogranicz spożycie białka do ilości, jakiej potrzebuje Twój organizm. Idealna ilość spożywanego białka to około pół grama na funt masy ciała (ok. 1 gram na 1 kg), co dla większości osób wynosi 40 do 70 gram białka dziennie.
  • Ogranicz spożycie fruktozy do 25 gram dziennie (około 6 łyżeczek) lub mniej (szczególnie jeśli masz problemy z insulino-/leptyno-opornością.
  • Pij czystą wodę. Zwykłe wyeliminowanie słodzonych napojów gazowanych i niegazowanych oraz soków owocowych i zastąpienie ich czystą wodą to prosta strategia ukierunkowana na zdrowe funkcjonowanie nerek i ogólną poprawę zdrowia.

Jak obliczyć zapotrzebowanie organizmu na białko

Pierwszą rzeczą, jaką należy określić jest beztłuszczowa masa ciała. Aby to zrobić, odejmij procentowy udział tłuszczu w organizmie od liczby 100. Na przykład: jeśli masz 30% tłuszczu, Twoja beztłuszczowa masa ciała wynosi 70% całkowitej masy ciała.

Następnie należy pomnożyć uzyskany procent (w powyższym przykładzie 0,7) przez masę ciała w funtach lub kilogramach. Przykład: jeśli ważysz 170 funtów, pomnóż 0,7 przez 170, a uzyskasz 119 funtów beztłuszczowej masy ciała.

Zgodnie z zasadą „0,5 grama białka na funt” (lub 1 gram białka na kg), Twój organizm potrzebuje 59,5 czyli w zaokrągleniu 60 gram białka dziennie.

100 – % tłuszczu = % beztłuszczowej masy ciała

%beztłuszczowej masy ciała X masa ciała X 0.5 gr protein = zalecana ilość białka w gramach

Przykład: Osoba ważąca 170 funtów z 30% tłuszczu

100% całkowitej wagi – 30% masa tłuszczu= 70 % beztłuszczowa masa ciała

0,70 X 170 = 119 X 0,5 = 60 gram białka to ilość zalecana

Przeliczanie zalecanej ilości białka na produkty spożywcze

Aby ustalić, czy Twój organizm otrzymuje nadmierną ilość białka, po prostu oblicz swoją beztłuszczową masę ciała w sposób opisany powyżej, a następnie zapisuj wszystko, co jesz przez kilka dni, a obliczyć ilość spożywanego codziennie białka ze wszystkich źródeł.

Dla przypomnienia: Twoim celem jest pół grama białka na jeden funt (ok. 0,45 kg) beztłuszczowej masy ciała, co dla większości ludzi daje od 40 do 70 gram białka dziennie. Jeśli Twoje obecne spożycie białka jest znacznie wyższe, powinieneś zredukować ilość pokarmów bogatych w białko.

Poniższa tabela przedstawia ogólne zawartości białka w niektórych produktach spożywczych. Osobiście do tego typu kalkulacji stosuję Cronometer.com, gdzie wprowadzam wszystko, co jem i dokładnie, co do grama, obliczam swoje zapotrzebowanie na białko.

Czerwone mięso, wieprzowina i drób zawierają średnio od 6 do 9 gram białka na uncję.

Idealną ilością dla większości osób będzie porcja mięsa około 3 uncji (nie 9-12-uncjowy stek!), co dostarczy organizmowi około 18-27 gram białka.

Jedno jajko zawiera około 6-8 gram białka.

Tak więc omlet przygotowany z dwóch jajek to około 12-16 gram białka.

Po dodaniu sera, należy doliczyć białko zawarte w serze (podane na etykiecie sera).

Nasiona i orzechy zawierają średnio około 4-8 gram białka na ćwiartkę filiżanki

Ugotowana fasola to około 7-8 gram białka w połowie filiżanki

Zboża po ugotowaniu zawierają średnio 5-7 gram białka na filiżankę

Większość warzyw zawiera około 1-2 gramy białka w 1 uncji

Choroby nerek i kamienie nerkowe

  • Kamienie struwitowe: Występują częściej u kobiet niż u mężczyzn i prawie zawsze powstają w wyniku infekcji dróg moczowych.
  • Kamienie cystynowe: Stanowią one bardzo mały odsetek wszystkich kamieni nerkowych. Powstają w wyniku schorzeń dziedzicznych, które powodują wytrącanie się dużych ilości pewnych aminokwasów (cystinuria).
  • Kamica moczanowa: Kamienie moczanowe są produktem ubocznym metabolizmu białek i fruktozy i są powszechnie obserwowane w przypadku dny moczanowej. Ograniczenie spożycia białka i fruktozy jest niezbędne do zapobiegania i leczenia tego typu kamicy. Przyjmowanie cytrynianu potasu (który obniża kwasowość moczu i zmniejsza wydalanie wapnia z moczem) może również pomóc w zapobieganiu kamieniom kwasu moczowego.
  • Kamica szczawianowa: Jest to najczęściej występująca kamica. Około 80% wszystkich kamieni nerkowych to kamienie wapniowe, a 80% z nich to kamienie szczawianu wapnia. Zwykle są one wynikiem niedostatecznego spożycia wody i innych czynników dietetycznych, w tym nadmiernego spożycia szczawianów, białka i przetworzonej soli.

Szczawiany znajdują się w niektórych owocach i warzywach, lecz to wątroba produkuje większość z nich. Jeśli okaże się, że masz kamicę szczawianową, to lekarz może zalecić unikanie pokarmów bogatych w szczawiany. Zapewnij również organizmowi wystarczającą ilość magnezu, ponieważ magnez pomaga zapobiegać łączeniu się wapnia ze szczawianami i tworzeniu kamieni nerkowych.

Jeśli masz kamicę szczawianowo wapniową, to zamiast zmniejszać spożycie wapnia, najlepiej jest zminimalizować ilość szczawianów w organizmie. Głównymi produktami spożywczymi, których należy w takiej sytuacji unikać są soja i piwo. Z nieznanych jak dotąd powodów sok grejpfrutowy zwiększa ryzyko wystąpienia kamieni nerkowych i dlatego także należy go unikać. Inne pokarmy, które zawierają wysoki poziom szczawianów, a zatem których należy unikać w przypadku tego typu kamieni nerkowych to między innymi:

Szpinak

Rabarbar

Czekolada

Pietruszka

Buraki

Większość warzyw strączkowych, w tym zielona fasolka

Mąka pszenna i z innych zbóż

Papryka

Orzechy

Potas a zdrowie nerek

Potas jest składnikiem odżywczym, który wymaga szczególnej uwagi w przypadku choroby nerek. Z jednej strony potas (jako minerał i elektrolit) jest niezbędny do prawidłowego funkcjonowania komórek, tkanek i narządów. Odgrywa on też istotną rolę w zdrowiu serca, trawieniu, funkcjonowaniu mięśni, zdrowiu kości i wielu innych funkcjach organizmu.

Chociaż potas występuje w wielu produktach spożywczych powszechnie spożywanych w USA – w tym w owocach, warzywach, produktach mlecznych, łososiu, sardynkach i orzechach – to tylko 2% osób dorosłych w USA otrzymuje zalecaną dzienną dawkę tego minerału wynoszącą 4700 miligramów (mg).

Stanowi to problem, ponieważ we krwi człowieka musi panować właściwa równowaga pomiędzy potasem a sodem. Jeśli spożywasz zbyt dużo sodu, co jest obecnie bardzo powszechne oraz jeśli jesz dużo przetworzonej żywności, Twój organizm będzie miał zwiększone zapotrzebowanie na potas.

Osobami, które są szczególnie narażone na niski poziom potasu (hipokaliemia) są osoby z przewlekłymi problemami z absorbcją składników pokarmowych, chorujące na takie schorzenia jak choroba Leśniowskiego-Crohna oraz osoby zażywające leki nasercowe (w szczególności diuretyki pętlowe).

Jednak każdy, kto nie odżywia się prawidłowo, czyli kto spożywa nadmierną ilość przetworzonej żywności i za mało świeżych naturalnych produktów spożywczych jest potencjalnie zagrożony niedoborem potasu.

Biorąc to wszystko pod uwagę pamiętaj jednak, że jeśli masz poważnie upośledzenie czynności nerek, powinieneś raczej ograniczyć przyjmowanie pokarmów bogatych w potas. Dlaczego? Ponieważ to nerki są odpowiedzialne za utrzymywanie odpowiedniej ilości potasu w organizmie, a kiedy nie funkcjonują one prawidłowo, poziom potasu w Twoim organizmie może zostać nadmiernie podwyższony.

Zalecana ilość potasu jest zmienna

Jeśli Twoje nerki pracują prawidłowo, to zalecana ilość potasu wynosi około 4700 mg na dzień, co musi być zrównoważone odpowiednią ilością sodu. Zasadniczo stosunek potasu do sodu powinien wynosić około 5:1. Najłatwiejszym sposobem osiągnięcia takich proporcji jest spożywanie PRAWDZIWEGO naturalnego jedzenia (dużo świeżych warzyw), najlepiej ekologicznych i uprawianych lokalnie, aby zapewnić optymalną zawartość składników odżywczych.

Tego typu pełnowartościowa dieta w naturalny sposób dostarcza znacznie większej ilości potasu w stosunku do sodu, podczas gdy dieta składająca się z produktów wysoce przetworzonych gwarantuje praktycznie, że stosunek ten zostanie odwrócony. Wyciskanie soków z warzyw jest dobrym sposobem na zapewnienie wystarczającej ilości potasu.

Produkty dla zdrowych nerek

Papryka czerwona: ma niską zawartość potasu, lecz jest bogata w witaminy A, B6, C oraz kwas foliowy i błonnik

Czereśnie: bogate w antyoksydanty i inne korzystne dla zdrowia składniki pochodzenia roślinnego

Kapusta: ma niską zawartość potasu, jest bogata w witaminę C i K oraz błonnik i fitochemikalia, które chronią przed szkodami wywoływanymi przez wolne rodniki

Czerwone winogrona: bogate w przeciwutleniacze, a ich skórka jest szczególnie bogata w resweratrol

Kalafior: ma wysoką zawartość witaminy C, kwasu foliowego i błonnika

Arbuz: zawiera ogromną ilość wody, ma właściwości moczopędne, co pomaga produkować większą ilość moczu i wypłukiwać z organizmu toksyny

Czosnek: przeciwutleniacz, ma właściwości przeciwzapalne i zapobiegające tworzeniu się płytki miażdżycowej

Sok z cytryny: zapobiega tworzeniu się kamieni nerkowych

Cebula: ma niską zawartość potasu, jest bogata w przeciwutleniacze, takie jak kwertecyna oraz ma naturalne właściwości antyhistaminowe

Pestki z dyni: bogate w przeciwutleniacze, witaminy i minerały, zwłaszcza magnez, który pomaga zmniejszać ryzyko wystąpienia kamieni nerkowych

Jabłka: są bogate w błonnik, przeciwutleniacze i związki przeciwzapalne. Surowy ekologiczny ocet jabłkowy zapobiega tworzeniu się kamieni nerkowych

Jarmuż: ma niską zawartość potasu, jest dobrym źródłem witamin A i C, bogaty w żelazo, co jest ważne dla zdrowia nerek. Wiele osób z chorobami nerek ma również niedobór żelaza

Owoce jagodowe, w tym czarne jagody, maliny, truskawki

Słodkie ziemniaki: bogate w beta-karoten, witaminy A i C oraz błonnik, są także dobrym źródłem witaminy B6 i potasu

Zioła oczyszczające nerki

Imbir: oczyszcza krew i nerki z toksyn

Koniczyna łąkowa: środek moczopędny, który przyspiesza usuwanie odpadów z nerek

Kurkuma: ma właściwości antyseptyczne i przeciwzapalne, dzięki czemu zapobiega infekcjom nerek i ich stanom zapalnym oraz leczy nerki

Chanca Piedra: zioło używane w Ameryce Południowej do rozbijania kamieni nerkowych (po hiszpańsku dosłownie oznacza "łamacz kamieni")

Mniszek lekarski: naturalny środek moczopędny, który wzmacnia nerki i łagodzi problemy z układem moczowym

Korzeń hortensji: remedium Indian Ameryki Północnej na kamienie nerkowe

Pokrzywy: naturalny środek moczopędny, który pomaga w oczyszczaniu krwi i leczeniu infekcji dróg moczowych; są one również bogate w żelazo, co sprzyja tworzeniu krwinek

Korzeń mącznicy lekarskiej: pomaga leczyć choroby pęcherza i dróg moczowych

Korzeń prawoślazu: naturalny środek moczopędny, który pomaga w leczeniu infekcji dróg moczowych, kamieni nerkowych i infekcji pęcherza moczowego

Korzeń sadźca purpurowego: Indiańskie remedium na problemy z układem moczowym i nerkami

Jałowiec: poprawia funkcjonowanie nerek i pomaga w leczeniu infekcji dróg moczowych oraz kamieni na nerkach i/lub pęcherzu moczowym

Nie stosuj jagód jałowca, jeśli masz infekcję nerek i/lub jesteś w ciąży. Nie należy również przyjmować ich w sposób ciągły dłużej niż przez cztery tygodnie.

Korzeń nawłoci: remedium Indian Ameryki Północnej tradycyjnie stosowane w celu wzmocnienia układu moczowego i zdrowia nerek

Korzeń krwawnika: naturalny środek moczopędny o właściwościach antyseptycznych i przeciwzapalnych; pomocny we wszelkich infekcjach dróg moczowych